“รากสามสิบปลุกพลังหญิง เมล็ดหมามุ่ยเติมไฟชาย” “อภัยภูเบศร” เปิดตำราสมุนไพรดูแลสุขภาพหญิงชาย งานสมุนไพรแห่งชาติ
“รากสามสิบปลุกพลังหญิง เมล็ดหมามุ่ยเติมไฟชาย” “อภัยภูเบศร” เปิดตำราสมุนไพรดูแลสุขภาพหญิงชาย ในงานสมุนไพรแห่งชาติ
อิมแพค เมืองทองธานี – เมื่อวันที่ 6 กรกฎาคม 2568 ในงานมหกรรมสมุนไพรแห่งชาติครั้งที่ 22 พทป.เบญจวรรณ หมายมั่น แพทย์แผนไทยประยุกต์ โรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร ได้บรรยายให้ความรู้เรื่อง สมุนไพรดูแลสตรีและบุรุษ โดยระบุว่า ผู้หญิงคือพลังแห่งดวงจันทร์ เกี่ยวข้องกับความเย็น ความอ่อนโยน ความบอบบาง การรองรับความมืดมีลักษณะเสมหะ (น้ำ) เด่น มีความใจเย็น อดทน และเจ้าเนื้อ ส่วนผู้ชาย คือ ดวงอาทิตย์ มีความร้อน ความเข็มแข็ง ความสว่าง มีลักษณะปิตตะ(ไฟ) เด่น ใจร้อน ระบบเผาผลาญดี แข็งแรง ขี้หงุดหงิด
แพทย์แผนไทยประยุกต์ รพ.เจ้าพระยาอภัยภูเบศร กล่าวว่า ปัญหาสุขภาพของผู้หญิง คือ หนาวใน เลือดลมไม่ดี เลือดจะไปลมจะมา หรือวัยทอง มดลูกหย่อน ประจำเดือนมาไม่ปกติ สมุนไพรที่จะช่วยในเรื่องเหล่านี้ ได้แก่ ผู้ที่มีปัญหาหนาวใน ส่วนใหญ่เป็นแม่หลังคลอดที่ไม่ได้อยู่ไฟ จะมีอาการทนร้อนทนหนาวไม่ได้ หายใจไม่อิ่ม อารมณ์ไม่คงที่ อาจมีอาการทางจิตร่วมด้วย การรักษาต้องปรับธาตุทั้ง 4 ให้สมดุล และจ่ายยาที่ช่วยบำรุงเลือดที่มีรสร้อนสุขุม เพื่อกระจายเลือดให้ไหลเวียนได้ดี และทำให้ไฟธาตุทำงานได้ดีขึ้น โดยใช้ยอดองน้ำผึ้ง หรือเลือกใช้ รากสามสิบ แห้วหมู กล้วย กระเทียม ตรีผลา และมะนาว โดยไม่ต้องใช้เหล้า ช่วยเสริมฤทธิ์สมุนไพรให้ผู้หญิงอ่อนนุ่ม ชุ่มชื่น คืนพลังหญิง
พร้อมทั้งอธิบายว่า วัยทอง คือภาวะหมดประจำเดือน เป็นการเปลี่ยนแปลงเมื่อร่างกายผลิตฮอร์โมนเพศลดลงโดยจะเริ่มเมื่ออายุประมาณ 45-50 ปี สมุนไพรที่ช่วยลดอาการวัยทอง พื้นฐานคือ สมุนไพรที่มีรสสุขุม เพื่อคุมธาตุลม เช่น ยาหอม สมุนไพรที่เพิ่มความชุ่มชื้นให้กับร่างกาย เพื่อลดความแห้งของ ผิว ช่องคลอด เช่น ว่านหางจระเข้ รากสามสิบ (ร้อยผัว) คำฝอย สมุนไพรที่มีรสร้อนเพื่อเพิ่มธาตุไฟ เช่น ขิง ยอ ดีปรี พริกไทย โดยยอ มีสรรพคุณ แก้ปวดเมื่อย ช่วยย่อย ขับลม แก้หนาวใน ต้านมะเร็ง บรรเทาอาการกรดไหลย้อน ลดความดันโลหิต ลดอาการวัยทอง
ส่วนสมุนไพรรากสามสิบ พทป.เบญจวรรณ ระบุว่า เป็นสมุนไพรที่มีความโดดเด่นในเรื่องการบำรุงสุขภาพผู้หญิง ให้ดูอ่อนเยาว์ ยังสาว โดยเฉพาะระบบสืบพันธุ์ ในทางพื้นบ้านใช้ช่วยเรื่องมีบุตรยาก กระตุ้นการตกไข่ เพื่อความต้องการทางเพศ ทั้งชายและหญิง รักษาอาการอักเสบของอวัยวะสืบพันธุ์ภายใน เช่นมดลูก และทำให้อวัยวะสืบพันธุ์ที่แห้งกลับมาชุ่มชื่น และยังรักษาอาการตกขาวบรรเทาอาการปวดประจำเดือน เครียด ซึมเศร้า ซึ่งพบได้บ่อยในหญิงวัยทอง นอกจากนี้ยังมีงานวิจัยฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาพบว่า ช่วยเพิ่มการหลั่งน้ำนม ฤทธิ์การหลั่งกรด และต้านการเกิดแผล ต้านการไอ ต้านการเกิดนิ่ว ลดน้ำตาลในเลือด ฤทธิ์การปกป้องไต
พทป. เบญจวรรณ ยังแบ่ง ภาวะหมดประจำเดือน ออกเป็น 3 ระยะ พร้อมวิธีการดูแล และมีงานวิจัยรองรับ โดยระยะที่ 1 ระยะก่อนหมดประจำเดือน คือช่วงที่ประจำเดือนมาผิดปกติไม่สม่ำเสมอ มีอาการร้อนวูบวาบ ปวดหัว เวียนหัว หงุดหงิดง่าย เหงื่อออกมาก อ่อนเพลียง่าย นอนไม่หลับ ปวดเมื่อยตามร่างกาย ปวดกระดูก ช่องคลอดแห้ง ท้องอืด มีตำรับยาแก้ประจำเดือนจะหมด ที่ทาง รพ. ศึกษาวิจัย มีสรรพคุณ แก้อาการวัยทอง บำรุงโลหิต 2.ระยะหมดประจำเดือน คือระยะที่มีหมดประจำเดือนมาแล้ว 1 ปี และ 3.ระยะหลังหมดประจำเดือนเกิน 1 ปี ขึ้นไป โดยในทุกระยะสามารถใช้ตำรับยาในกลุ่มเดียวกัน และจากการศึกษาสมัยใหม่พบว่า หญ้ายุ่ม คืนความสาวให้ทันใจ หมอยาสมัยก่อนจะใช้ในหญิงเพิ่งคลอดลูก เพื่อช่วยกระชับช่องคลอด ทำให้มดลูกเข้าอู่เร็ว ช่วยฟื้นฟูและสร้างเนื้อเยื่อ ใช้ยาดองสตรีปรับสมดุลเลือดสมบูรณ์ ช่วยบำรุงเลือด บำรุงผิวพรรณให้เปล่งปลั่ง บำรุงกำลัง แก้ปวดประจำเดือน ช่วยกระตุ้นการไหลเวียนของเลือดลมให้ประจำเดือนมาดี
ส่วนปัญหาสุขภาพผู้ชาย ที่มีปัญหา โรคเกาต์ ต่อมลูกหมากโต เสื่อมสมรรถภาพทางเพศ ศรีษะล้าน ผมร่วง โดย โรคเกาต์ เกิดจากการสะสมตัวของกรดยูริกในกระแสเลือด ที่มีในอาหารประเภท เครื่องในสัตว์ น้ำเกรวี กะปิ ยีสต์ ปลาดุก กุ้ง หอย ปลาอินทรีย์ ปลาไส้ตัน ปลาซาร์ดีน ไข่ปลา ชะอม กระถิน เห็ด ถั่วแดง ถั่วเขียว ถั่วเหลือง ถั่วดำ สัตว์ปีก น้ำสกัดเนื้อ ซุปก้อน รวมถึง เครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ทำให้ร่างกายขับถ่ายกรดยูริกทางปัสสาวะลดลง ระดับกรดยูริกในเลือดสูงขึ้นอย่างรวดเร็ว
พทป.เบญจวรรณ แนะนำ สมุนไพรที่ช่วยแก้ปัญหาได้แก่ หญ้าหนวดแมว ดูแลสุขภาพผู้ชายครบวงจร มีฤทธิ์ขับปัสสาวะ มีหลักฐานทางการแพทย์แสดงให้เห็นถึงความปลอดภัยในการนำมาใช้ในผู้ป่วยที่มีโรคอื่นอยู่ก่อนแล้ว เช่น ความดันโลหิตสูง การติดเชื้อระบบทางเดินปัสสาวะ เบาหวาน นิ่ว มะเร็ง ท่อปัสสาวะตีบแคบ และยังไม่มีรายงานความเป็นพิษต่อไต ดังนั้นจึงควรติดตามค่าไตอย่างน้อยปีละ 1-2 ครั้ง นอกจากนี้ยังมีสมุนไพรตัวอื่นที่แนะนำ ได้แก่ ใบสดมะละกอ ว่านหางจระเข้ หัวรากสามสิบ ต้นกระดูกไก่ดำสด
อีกหนึ่งปัญหาสำคัญของคุณผู้ชายคือ ต่อมลูกหมากโต ซึ่ง พทป.เบญจวรรณ ระบุว่า ส่วนใหญ่มีสาเหตุจากความเสื่อม มักเป็นในผู้ชายวัยกลางคน ที่มีอายุ 45 ปี ขึ้นไป พบว่าผู้ชายอายุ 55-57 ปี ประมาณร้อยละ 20 จะมีอาการแสดงของโรคนี้ สมุนไพรที่แนะนำได้แก่ มะเขือเทศ จากการศึกษาจากมหาวิทยาลัยบริสตอล ประเทศอังกฤษ พบว่า ผู้ชายที่รับประทานมะเขือเทศ 10 ครั้งต่อสัปดาห์ มีความเสี่ยงเป็นมะเร็งต่อมลูกหมากน้อยกว่า 18% และหากเป็นมะเขือเทศปรุงสุกจะช่วยให้ได้รับไลโคปีนได้มากกว่ารับประทานสด สามารถช่วยลดความเสี่ยงต่อมลูกหมากโตได้ถึง 35% นอกจากนี้ยังมี น้ำมันรำข้าว เมล็ดฟักทอง ที่เป็นแหล่งของสารไฟโตสเตอรอล ที่อยู่ในกลุ่มคล้ายยารักษาต่อมลูกหมากโต ปัจจุบันมียารักษาต่อมลูกหมากตำรับตาเพ็งที่มีสรรพคุณ ช่วยยับยั้งต่อมลูกหมากโต เพื่อไม่ให้ลุกลามไปสู่มะเร็ง
“ปัญหาสำคัญของเพศชายคือ การเสื่อมสมรรถภาพทางเพศ มีงานวิจัยพบว่า เมล็ดหมามุ่ย เป็นยาบำรุงกำลัง ไม่เหนื่อยง่าย ช่วยทำให้ร่างกายสดชื่น เพิ่มความกระฉับกระเฉง ช่วยทำให้นอนหลับสบาย จิตใจเบิกบานแจ่มใส ช่วยกระตุ้นความต้องการทางเพศ ช่วยกระตุ้นการสร้างน้ำอสุจิ ช่วยปรับคุณภาพของน้ำเชื้อ เพิ่มสมรรถภาพทางเพศได้ดีมากยิ่งขึ้น และยังมีสรรพคุณช่วยรักษาโรคพากินสันได้อีกด้วย” พทป.เบญจวรรณ กล่าว
นอกจากนี้ ยังมีสมุนไพรที่ช่วยเพิ่มสมรรถภาพทางเพศชายได้อีก ได้แก่ เพกา กระชาย ยาดองบำรุงกำลังท่านชายเป็นยาอายุวัฒนะ ส่วนประกอบสำคัญ ตำยาน ข้าวเย็นเหนือ กำแพงเจ็ดขั้น ม้ากระทืบโรง โคคลาน เถาวัลย์เหล็ก สุรามะริด ชะเอมไทย เถาเอ็นอ่อน
อีกหนึ่งปัญหาสำคัญไม่แพ้กันคือ ผมร่วง ศรีษะล้าน โดยแบ่งประเภทของหัวล้านไว้ 7 ประเภท ได้แก่ ทุ่งหมาหลง ดงช้างข้าม ง่ามเทโพ ชะโดตีแปลง แร้งกระพือปีก ฉีกหางฟาด ราชครึงเครา โดยมูลนิธิรพ.เจ้าพระยาอภัยภูเบศร ได้ศึกษาวิจัยร่วมกับสถาบันเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย และพัฒนาเป็นมาโนแฮร์เซรั่มจากน้ำมันรำข้าว น้ำมันงา และบัวบก พบว่าทำให้ผมงอกยาวเร็ว เส้นผมและรากผมแข็งแรงมากขึ้น สามารถใช้ได้ทั้งหญิงและชาย
สำหรับผู้สนใจรายละเอียดเพิ่มเติมสามารถติดตามได้ทางช่องทาง YOUTUBEอภัยภูเบศร, เพจสมุนไพรอภัยภูเบศร, เพจสถาบันการแพทย์แผนไทยอภัยภูเบศร www.abhaiherb.com หรือปรึกษาหมอที่ไลน์ @abhthaimed โทร. 02-0287710
